1- میته تحقیات دانشجویی، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 2- مرکز تحقیقات سلامت جامعه، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران 3- گروه زیست فناوری پزشکی، واحد اصفهان(خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران ، Taiebeh.mohammadi@iau.ac.ir
چکیده: (1338 مشاهده)
زمینه و هدف: تاکرولیموس داروی اصلی در پیوند کلیه است که با افزایش دفع منیزیوم، موجب هایپومنیزیومی و پیامدهای بالینی جدی میشود. پایش سرمی منیزیوم روشی تهاجمی و پرهزینه است، در حالیکه بزاق به عنوان مایع زیستی غیرتهاجمی میتواند جایگزین بالقوه باشد، لذا. هدف این مطالعه تعیین و بررسی همبستگی بین سطح منیزیوم سرمی و بزاقی در بیماران پیوند کلیه تحت درمان با تاکرولیموس در دورههای مختلف پس از پیوند بود. روش بررسی: این یک مطالعه مقطعی میباشد که در سال 1403 بر روی ۱۰۰ بیمار بالغ دریافتکننده تاکرولیموس پس از پیوند کلیه انجام شد. نمونههای خون و بزاق در چهار مقطع زمانی(هفته اول، ماه اول، ماه سوم، ماه ششم) جمعآوری گردید. بزاق غیرتحریکی(۵ میلیلیتر) پس از سانتریفوژ در ۳۰۰۰دور در دقیقه به مدت ۱۰ دقیقه در ۴درجه سانتیگرادنگهداری شد. سطح منیزیوم سرمی و بزاقی با کیت استاندارد پارس آزمونو روش اسپکتروفوتومتری کالریمتریک(532= λ نانومتر) اندازهگیری گردید، پایایی و روایی بر اساس استانداردهای بینالمللی تأیید شد. دادههای جمعآوری شده با استفاده از آزمونهای آماری تی مستقل، آنالیز واریانس و ضریب همبستگی پیرسون تجزیه و تحلیل شدند. یافتهها: نتایج نشان داد که در ماه سوم شیوع هایپومنیزیومی به بیشترین میزان(۵۲ درصد) رسید. میانگین سطح سرمی منیزیوم از 03/2میلیگرم بر دسیلیتردر هفته اول به 84/1 در ماه سوم کاهش یافت، در حالیکه مقدار بزاقی از 145/0میلیمول بر لیتربه 108/0 رسید. همبستگی معنیدار تنها در هفته اول مشاهده شد(008/0=p و 392/0=r) و دقت بزاق برای تشخیص هایپومنیزیومی نیز تنها در همین مرحله قابل قبول بود(006/0=p و 781/0=AUC). تفاوت آماری معنیداری بین جنسیتها در سطح منیزیوم گزارش نشد. مطالعه نشان داد که استفاده بالینی از بزاق در هفتههای ابتدایی پس از پیوند میتواند جایگزینی تقریبی برای سنجش منیزیوم باشد، با این حال، در مراحل مزمنتر همبستگی ضعیف شده و قابلیت تشخیصی بزاق کاهش مییابد. بررسیهای بیشتر با حجم نمونه بالا، کنترل داروها و بررسی فیزیولوژی بیمار برای اعتبارسنجی این روش ضروری است. نتیجهگیری: یافتههای این مطالعه نشان میدهد که بزاق در مراحل ابتدایی پس از پیوند، میتواند به عنوان نشانگر زیستی تقریبی سطح منیزیوم سرمی مورد استفاده قرار گیرد. با این حال، در مراحل مزمنتر همبستگی ضعیف شده و قابلیت تشخیصی بزاق کاهش مییابد. بنابراین، برای اعتبارسنجی بالینی این روش، انجام پژوهشهای آینده با حجم نمونه بزرگتر، کنترل دقیقتر داروها و بررسی سایر نشانگرهای بزاقی ضروری است.
Ghanavati R, Saeedi -Borujeni M, Mohammadi Farsani T. Salivary Magnesium as a Non-Invasive Biomarker in Kidney Transplant Recipients Receiving Tacrolimus: A Cross-Sectional Study of Serum-Saliva Correlation. armaghanj 2025; 30 (6) :880-894 URL: http://armaghanj.yums.ac.ir/article-1-3858-fa.html
قنواتی رضوان، سعیدی بروجنی محمد جواد، محمدی فارسانی طیبه. ارزیابی بزاق به عنوان نشانگر زیستی منیزیوم در بیماران پیوند کلیه تحت درمان با تاکرولیموس: مطالعه مقطعی و تحلیل همبستگی سطح سرمی و بزاقی. ارمغان دانش. 1404; 30 (6) :880-894