fa شناسایی ترکیب‌های شیمیایی و بررسی اثر ضد باکتریایی اسانس گیاه نعناع فلفلی بر تعدادی از سویه‌های میکروبی تخصصي Special پژوهشي Research مقدمه و هدف: نعناع فلفلی، گیاهی علفی، چند ساله و متعلق به خانواده نعناعیان می‌باشد. این گیاه از جمله گیاهان دارویی ارزشمند است که طبق تحقیقات اخیر اثرات مصرف آن در پیشگیری و معالجه سندرم روده تحریک‌پذیربه اثبات رسیده است. گیاه مذکور دارای اثرات ضد التهاب، ضد درد، قاعده‌آور، تب‌بر و ضدعفونی کننده نیز می‌باشد. هدف از این مطالعه بررسی اثر ضد باکتریایی اسانس گیاه دارویی نعناع فلفلی با تعیین قبلی بازده و درصد ترکیب‌های تشکیل دهنده اسانس مورد آزمایش است. مواد و روش‌ها: این یک مطالعه تجربی است که در سال 1388 در دانشگاه علوم پزشکی همدان به منظور بررسی اثر ضد باکتریایی اسانس گیاه نعناع فلفلی انجام گرفت. استخراج اسانس از اندام‌های هوایی در مرحله گلدهی کامل، با روش تقطیر با آب و به کارگیری دستگاه کلونجر انجام شد. جداسازی و شناسایی ترکیب‌های متشکله اسانس با استفاده از دستگاه‌های گاز کروماتوگرافی و گاز کروماتوگراف متصل شده به طیف‌سنج جرمی صورت گرفت. خواص ضد باکتریایی اسانس گیاه با استفاده از روش رقت در براث و ول دیفیوژن آگار بر چهار باکتری بیماری‌زا آزمایش شد. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون‌ آماری تی تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج این تحقیق نشان داد که بازده اسانس گیاه مورد مطالعه 69/0 درصد است که حدود 50 درصد آن را ترکیب ضدعفونی کننده منتول تشکیل داد. اسانس گیاه بیشترین اثر ضد باکتریایی را بر باکتری اشرشیاکلی و کمترین اثر را بر باکتری‌های پسودوموناس آئروژینوزا و استافیلوکوکوس اورئوس نشان داد. نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که اسانس این گیاه می‌تواند به عنوان یک ماده آنتی-سپتیک در صنایع داروسازی و غذایی مورد توجه و بررسی بیشتری قرار گیرد. Introduction & Objective: Peppermint (Mentha piperita L.) is a perennial herbaceous essence oil bearing plant which belongs to the Lamiaceae family. This plant is a valuable and important herb which has many therapeutic properties. Recent investigations have shown its excellent anti-irritable bowel syndrome effects. Other properties of this plant are anti-inflammatory, analgesic, promote menstrual flow, antipyretic, antiseptic and anti-rheumatoid effects. This investigation was conducted to study the antibacterial properties of peppermint essence oil, as well as determining the content and composition of essential oil. Materials & Methods: In order to study the effect of the antibacterial activity of the essence oil of peppermint, this experimental study was conducted in 2009 at Hamedan University of Medical Sciences. The aerial parts of the peppermint were harvested in summer when it was in the full blooming stage of the plant. The collected aerial parts were then dried in the shade. The essence oil of the aerial parts was extracted by hydro-distillation technique using Clevenger apparatus and was analyzed by the capillary GC and GC/MS method. Anti bacterial properties of the essence oil on four pathogenic bacteria were determined by using broth dilution and well diffusion agar methods. The collected data were analyzed by the SPSS version 11.5 software, using the independent t-test. Results: The essence oil of peppermint showed the maximum anti bacterial effect on E. coli and the minimum effect on S. aureus and P. aeuroginosa. The essence oil content of aerial parts was 0.69% (w/w) based on dry weight. The amount of menthol which is the main constituent of the oil and as an antiseptic component was 47.9%. Conclusion: Results of this study revealed that the essential oil of peppermint is rich in menthol and can be considered as an anti-bacterial agent in drug and food industries. نعناع فلفلی, اسانس, منتول, اثر ضد باکتریایی Peppermint, Essential oil, Menthol, Anti-bacterial properties 45 54 http://armaghanj.yums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-444&slc_lang=fa&sid=1 Z Izadi زهرا ایزدی 10031947532846003063 10031947532846003063 No M Esna-Ashari محمود اثنی‌عشری M.esnaashari@Basu.ac.ir 10031947532846003064 10031947532846003064 Yes G Ahmadvand گودرز احمدوند 10031947532846003065 10031947532846003065 No P Davoodi پوراندخت داودی 10031947532846003066 10031947532846003066 No KH Piri خسرو پیری 10031947532846003067 10031947532846003067 No