fa تعیین اثر بخشی درمان فراشناختی بر علایم بیماران مبتلا به اختلال هراس اجتماعی تخصصي Special پژوهشي Research مقدمه و هدف: هراس اجتماعی نوعی اختلال اضطرابی است که به عنوان ترس شدید و مزمن از موقعیت‌هایی که باعث تحقیر و خجالت‌زدگی می‌شود، توصیف شده است. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی مداخله فراشناختی بر علایم هراس اجتماعی در بیماران مبتلا به اختلال هراس اجتماعی انجام شد. مواد و روش‌ها: این پژوهش کارآزمایی بالینی در سال 1389 انجام شد. از بین بیماران مبتلا به اختلال هراس اجتماعی مراجعه کننده به کلینیک‌های روان‌شناختی شهر شیراز، 19 نفر به روش نمونه‌گیری مبتنی بر هدف انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمون(10 نفر) و شاهد(9 نفر) تقسیم شدند. پس از اجرای پیش‌آزمون که با استفاده از پرسشنامه سنجش علایم هراس اجتماعی(SPSAQ) و مقیاس سنجش علایم ترس از ارزیابی منفیFNE)) به عمل آمد، گروه مداخله طی 8 جلسه هفتگی مورد درمان فراشناختی ولز قرار گرفتند، ولی گروه شاهد مداخله‌ای دریافت نکردند. پس آزمون و پیگیری 3 ماه بعد با همان ابزار انجام گرفت. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از نرم‌افزار SPSS و تحلیل کوواریانس چند متغیره تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: نتایج نشان داد که درمان فراشناختی در کاهش علایم هراس اجتماعی در بیماران مبتلا به اختلال هراس اجتماعی گروه مداخله تأثیر معنی‌داری دارد(001/0p≤). نتیجه‌گیری: یافته‌های این مطالعه بر ارتقای مهارت‌های انطباقی کارآمد و انعطاف‌پذیر از طریق فرآیندهای فراشناختی و تأثیر آن در کاهش علایم هراس اجتماعی در بیماران مبتلا به اختلال هراس اجتماعی تأکید می‌نماید. Introduction & Objective: Social phobia is an anxiety disorder, which can be described as a strong, persisting fear of situations where humiliation or embarrassment may occur. The purpose of this study was to determine the effect of meta-cognitive therapy (MCT) on symptoms of social phobia (SP) patients. Materials & Methods: This semi-experimental study was conducted in 2010. with pretest-posttest and follow-up design, using control group. From all social phobia disorder (SPD) patients referring to psychology clinics in Shiraz, Iran in 2010, 19 patients were selected through the objective sampling method and were randomly divided into two experimental and control groups. The Social Phobia Symptoms Assessment Questioner (SPSAQ) and Fears of Negative Evaluation Scale (FNE) were used as the pre–test measures. The experimental group received 8 weeks of Wells’ meta-cognitive therapy sessions. The control group was in the waiting list until the end of the follow up. The same measures were used for post–test and follow–up (after 3 months). Results: The results of analysis of multivariate covariance showed that MCT had a significant effect in reducing the symptoms of SPD (p<0.001). Conclusion: This intervention is believed to reduce symptoms of social phobia (SP) patients by facilitating transmission from the object mode to the meta cognitive mode and enhancing the efficient and flexible coping skills. اختلال اضطرابی, مداخله فراشناختی, هراس اجتماعی anxiety disorder, metacognitive therapy, social phobia. 21 30 http://armaghanj.yums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-278&slc_lang=fa&sid=1 MH Bahadori محمد حسین بهادری 10031947532846001979 10031947532846001979 No M Jahanbakhsh مرضیه جهان بخش 10031947532846001980 10031947532846001980 No M Kalantari مهرداد کلانتری mehrdadk@edu.ui.ac.ir 10031947532846001981 10031947532846001981 Yes H Molavi حسین مولوی 10031947532846001982 10031947532846001982 No