Armaghane Danesh

fa ارزیابی کیفیت آموزش بالینی و تأثیر آن بر عملکرد تحصیلی دانشجویان کارشناسی اتاق عمل دانشگاه علوم پزشکی سبزوار در سال 1403 Evaluation of the Quality of Clinical Education and its Impact on the Academic Performance of Undergraduate Operating Room Students at Sabzevar University of Medical Sciences in 2024 پرستاری-جراحی-ویژه-کودکان Neonatology & Newborn Nursery- NICU-Surgery پژوهشي Research زمینه و هدف: آموزش بالینی، نخستین منبع یادگیری و پایه‌گذار هویت حرفه‌ای و در واقع قلب آموزش محسوب می‌شود. تأمین نیروی انسانی متخصص و مسئولیت‌پذیر، یکی از مهم‌ترین اهداف دانشگاه‌ها به‌ویژه در رشته‌های بالینی مانند اتاق عمل است. آموزش بالینی با همراهی مربیان مجرب، دانشجویان را در محیط‌های عملی توانمند ساخته و نقش کلیدی در ارتقای مهارت‌های حرفه‌ای آنان دارد. کیفیت محیط بالینی و برنامه‌های آموزشی از عوامل مؤثر در کسب صلاحیت حرفه‌ای است که نیازمند ارزیابی مستمر می‌باشد، لذا هدف از این مطالعه، تعیین و ارزیابی کیفیت آموزش بالینی و تأثیر آن بر عملکرد تحصیلی دانشجویان کارشناسی اتاق عمل دانشگاه علوم پزشکی سبزوار در سال ۱۴۰۳ بود. روش بررسی: این مطالعه مقطعی توصیفی ـ تحلیلی در سال ۱۴۰۳ بر روی تمامی دانشجویان رشته اتاق عمل دانشگاه علوم پزشکی سبزوار که در واحدهای کارآموزی حضور داشتند(۴۹ نفر)، انجام شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه استاندارد حشمی و همکاران در بستر آنلاین جمع‌آوری گردید. پرسشنامه شامل بخش اطلاعات دموگرافیک و ۳۳ سؤال مربوط به ارزیابی پنج حیطه آموزش بالینی(اهداف و برنامه‌های آموزشی، عملکرد مربی، نحوه برخورد با دانشجو، محیط آموزشی، و نظارت و ارزشیابی) و یک سؤال مربوط به رضایت دانشجویان از نحوه چرخش‌های بالینی بود. داده‌های جمع‌آوری ‌شده با استفاده از آزمون‌های آماری تی‌مستقل، پیرسون، رگرسیون، اسپیرمن، آنالیز واریانس، کای‌دو و همبستگی تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها: ۵۵ درصد شرکت‌کنندگان زن بودند و میانگین سنی آنان ۲۲/۲ سال گزارش شد. نتایج نشان داد که ترم تحصیلی و حمایت مربی، تأثیر مثبت و معنی‌داری بر معدل دانشجویان دارند(05/0p>) ارزیابی حیطه‌های مختلف آموزش بالینی بیانگر وجود نقاط قوت و ضعف در اهداف آموزشی، عملکرد مربی، برخورد با دانشجو، محیط آموزشی و نظارت بود . نتیجه‌گیری: نتایج تحقیق نشان داد که بهبود حمایت مربیان و ارتقای کیفیت برنامه‌های آموزشی از جمله اصلاح برنامه‌ریزی کارآموزی، افزایش امکانات و بهبود نظارت و ارزشیابی عینی و عادلانه، می‌تواند به افزایش رضایت و عملکرد تحصیلی دانشجویان کمک کند تا بتوان دانشجویان را به‌صورت کارآمد و توانمند در رشته‌های بالینی تربیت نمود.   Background & aim:  Clinical education is the cornerstone of learning and the primary foundation for developing professional identity in medical and paramedical fields. Producing specialized and accountable human resources is a key objective of universities, especially in high-stakes disciplines such as operating room (OR) technology. Experienced clinical instructors play a vital role in empowering students and enhancing their professional skills in real-world settings. Given that the quality of the clinical environment and educational programs directly influences professional competence and requires ongoing assessment, this study aimed to evaluate the quality of clinical education and its association with the academic performance of undergraduate OR students at Sabzevar University of Medical Sciences in 2024. Methods: This descriptive-analytical cross‑sectional study was conducted in 2024 among all undergraduate OR students (N = 49) who were enrolled in clinical clerkship courses. Data were collected using a validated online questionnaire originally developed by Heshmati et al. The instrument comprised a demographic section and 33 items covering five domains of clinical education (educational goals and programs, instructor performance, student-instructor interaction, learning environment, and supervision and evaluation), plus one additional item on overall satisfaction with clinical rotations. Data were analyzed using independent t‑tests, Pearson and Spearman correlation coefficients, multiple regression, ANOVA, and chi‑square tests. Results: Of the participants, 55% were female, with a mean age of 22.2 ± 1.8 years. Regression analysis revealed that both the academic semester and perceived instructor support were significant positive predictors of students’ GPA (p < 0.05). Students in higher semesters reported greater satisfaction with clarity of task descriptions and coordination of internship activities. Evaluation across the five domains revealed a mixed profile, with strengths in instructor performance and weaknesses in the learning environment, particularly regarding welfare facilities and student‑to‑patient ratios. Conclusion: Enhancing instructor support, improving internship planning, increasing educational facilities, and implementing fair and objective monitoring and evaluation can boost student satisfaction and academic performance. These measures may help produce more competent and efficient graduates in clinical disciplines.   آموزش بالینی, کیفیت, اتاق عمل, عملکرد تحصیلی, سبزوار. Clinical education, Quality, Operating room, Academic performance, Sabzevar. 138 153 http://armaghanj.yums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3190-1&slc_lang=fa&sid=1 F Vafi Sani فاطمه وافی ثانی vafi@yahoo.com 100319475328460033853 100319475328460033853 No Non-communicable Diseases Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران H Hosseinzadeh محمد حسین زاده حصاری mohammadelena36@gmail.com 100319475328460033854 100319475328460033854 No Non-communicable Diseases Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران H Yazdimoghoddam حمیده یزدی مقدم yazdimoghaddam@yahoo.com 100319475328460033855 100319475328460033855 No Non-communicable Diseases Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران F Ghardashi فاطمه قارداشی 100319475328460033856 100319475328460033856 No Non-communicable Diseases Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران F Borzoee فاطمه برزویی borzoee75026@yahoo.com 100319475328460033857 100319475328460033857 No Non-communicable Diseases Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran مرکز تحقیقات بیماری‌های غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران R Zardosht رقیه زردشت Rozardosht@yahoo.com 2370410264 100319475328460033852 Yes Healthy Aging Research Center, Sabzevar University of Medical Sciences, Sabzevar, Iran. مرکز تحقیقات سلامت سالمندان، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران.