Armaghane Danesh

fa تأثیر مصرف طولانی مدت آسپارتام بر شاخص‌های هیستومورفومتری و هیستوشیمی‌غده فوق کلیوی در موش نر بالغ نژاد NMRI The Effect of Long-term Exposure to Aspartame on Histomorphometric and Histochemical Adrenal Gland in Adult NMRI Mice آناتومی Anatomy پژوهشي Research چکیده زمینه و هدف: آسپارتام یک شیرین کننده مصنوعی است که بالغ بر 200 میلیون نفر در بیش از ۹۰ کشور جهان در فرآورده غذایی و دارویی مختلف بهطور گستردهای مورد استفاده قرار میدهند. گزارشهای مورد بحث زیادی در سمیت آسپارتام برروی بافتهای مختلف بدن وجود دارد، لذا هدف از مطالعه تعیین و تأثیر مصرف طولانی مدت آسپارتام بر شاخص‌های هیستومورفومتری و هیستوشیمی‌غده فوق کلیوی در موش نر بالغ نژاد NMRI  بود.    روش بررسی: در این مطالعه تجربی تعداد 36 سر موش سفید کوچک آزمایشگاهی نر بالغ از نژاد NMRI با وزن 25ـ20 گرم از مرکز پرورش حیوانات آزمایشگاهی انستیتو پاستور ایران تهیه گردید، موش‌ها به صورت تصادفی به چهار گروه تقسیم شدند؛ سه گروه از گروههای فوق بهترتیب آسپارتام را به میزان‌40(دوز پایین آسپارتام)، 80(دوز متوسط آسپارتام) و160(دوز بالای آسپارتام) میلیگرم بر کیلوگرم وزن بدن به صورت خوراکی از طریق گاواژ به مدت 90 روز دریافت نموده و هم‌چنین گروه کنترل نیز در نظر گرفته شد. 24 ساعت پس از آخرین تیمار تغییرات هیستولوژی و هیستومورفومتری به وسیله میکروسکوپ دیجیتال مورد ارزیابی قرار گرفتند. هم‌چنین رنگ‌آمیزی‌های اختصاصی پریود یک اسیدشیف، تریکروم ماسون و تولوئیدن بلو به ترتیب جهت مشخص کردن مواد کربوهیدرات، میزان فیبروزی شدن و تعداد ماست‌سلها در بافت غده فوق‌ کلیه انجام پذیرفت. داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از آزمون واریانس یکطرفه و تست توکی تجزیه و تحلیل شدند.   یافتهها: آسپارتام در گروه دوز بالا، موجب بههم ریختگی نظم سلولی در بین سلولهای ناحیه گلومرولوزا و رتیکولاریس شده بود. هم‌چنین آسپارتام در ناحیه فاسیکولاتا در گروههای دوز متوسط و دوز بالا موجب به هم ریختگی سلولی و ازهم پاشیدگی ستون‌های سلولی شده و کانونهای التهابی و نکروزی نیز در ناحیه فاسیکولاتا قابل مشاهده بودند. در بخش مرکزی غده فوق کلیه در گروههای دوز متوسط و بالا نقاط نکروزی وجود داشتند. تغییرات هیستومتریک افزایش معنیداری را در اندازه سلولهای اسفنجی، تعداد ماستسلها و ضخامت لایههای فاسیکولاتا و رتیکولاریس نشان داد. هم‌چنین موجب کاهش معنیداری در قطر بزرگ ناحیه مرکزی غده فوق کلیه در گروه‌های دوز متوسط و بالا شده بود. در پارامترهای ضخامت لایه گلومرولوزا و کپسول غده فوق کلیه تغییرات معنیداری مشاهده نگردید. در بررسی‌های هیستوشیمی‌در رنگ‌آمیزی تریکروم ماسون مشخص گردید که آسپارتام باعث افزایش بافت فیبروزی در گروه دوز بالا گردیده بود. هم‌چنین در رنگ‌آمیزی پریودیک اسید شیف تغییر محسوسی در رابطه با میزان ترکیبات کربوهیدراتی در گروهها وجود نداشت.   نتیجهگیری: یافتههای حاصل از این مطالعه نشان داد که آسپارتام بهعنوان یک اکسیدان، در گروههای دوز متوسط و بالا با تولید گونههای فعال اکسیژن موجب اثرات منفی در پارامترهای هیستوموفومتری شده و آسیب بافتی در غده فوق کلیوی را سبب گردید. هم‌چنین باعث افزایش تعداد ماستسلها و فیبروزی شدن بافت غده فوق کلیه گردید.     Abstract Background & aim: Aspartame is an artificial sweetener that has been used extensively in over 200 million people in more than 90 countries in various food products and pharmaceuticals. There are many controversial reports about the toxicity of aspartame on various tissues of the body. Therefore, the aim of the present study was to determine the effect of long-term aspartame on histomorphometric and histochemical adrenal glands in NMRI mice.   Methods: In the present experimental study, 36 male NMRI male rats weighing 20-25grs were perched from Pasteur Institute of Experimental Animals. The rats were randomly divided into four groups: three groups received aspartate at dose of 40 (low dose of aspartame), 80 (medium dose of aspartame) and 160 (high dose of aspartame) mg/kg body weight by oral gavage for 90 days, respectively. And the control group was also considered. 24 hours after the last treatment, histological and histomorphometric changes were evaluated by digital microscopy. Also, specific stains of periodic acid schiff, trichrome masson and toluidine blue were used to determine carbohydrate compounds, amount of fibrosis and the number of mast cells in adrenocortical tissue. The collected data were analyzed by one-way ANOVA and Tukey's test.   Results: Aspartate in the high dose group resulted in the collusion of cellular structure between glomerular cell and reticularis cells. Also, aspartame in the fashiculate region in medium to high dose groups caused cellular collusion and disintegration of the cellular columns and inflammatory and necrosis coronals were also observed in the feccilata region. In the central part of the adrenal gland, there were medium and high necrosis points in the adrenal gland. Histometric changes showed a significant increase in the size of the sponge cells, the number of mast cells, and the thickness of the layers of the fashiculate and reticularis. A significant reduction was observed in the large diameter of the central region of the adrenal gland in medium and high dose groups. No significant changes were seen in glomerular layer thickness and adrenal gland capsule parameters. In the histochemical studies of Trichromus Mason staining, it was found that aspartame increased the fibrosis tissue in the high dose group. Also, there was no significant change in the level of carbohydrate in the periodic acid staining in the groups.   Conclusion: The results of this study revealed that aspartame as an oxidant in medium and high dose groups resulted in negative effects on histomorfrometry parameters and tissue damage in the adrenal gland by producing reactive oxygen species. It also increased the number of mast cells and fibrosis of the adrenocortical gland tissue.   آسپارتام, غده فوق کلیه, هیستومورفومتری, موش Aspartame, Adrenal gland, Histomorphometry, NMRI Mice 150 169 http://armaghanj.yums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1742-1&slc_lang=fa&sid=1 H Morovvati حسن مروتی hmorovvati@ut.ac.ir 100319475328460017853 100319475328460017853 Yes Department of Veterinary Basic Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم پایه دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران H Anbara حجت عنبرا hojat.anbara@ut.ac.ir 100319475328460017854 100319475328460017854 No Department of Veterinary Basic Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم پایه دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران MT Sheibani محمد تقی شیبانی tsheibani@yahoo.com 100319475328460017855 100319475328460017855 No Department of Veterinary Basic Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم پایه دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران MK Koohi محمد کاظم کوهی mkkoohi@ut.ac.ir 100319475328460017856 100319475328460017856 No Department of Veterinary Basic Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم پایه دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران A Hasanzadeh آلا حسن زاده Ala.hasanzadeh@ut.ac.ir 100319475328460017857 100319475328460017857 No Department of Veterinary Basic Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم پایه دامپزشکی، دانشگاه تهران، تهران، ایران