[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 25، شماره 5 - ( 8-1399 ) ::
جلد 25 شماره 5 صفحات 579-602 برگشت به فهرست نسخه ها
شناسایی ترکیبات اسانس گیاه دارویی همیشه بهار (Calendula officinalis L.) و مقایسه اثرات آنتی‌اکسیدانی اسانس آن با بوتیل هیدروکسی تولوئن در پایداری روغن خوراکی کانولا
زهرا ایزدی 1، ناصر میرازی2 ، مجید آقاعلیخانی3
1- گروه علوم و مهندسی باغبانی، دانشگاه نهاوند، نهاوند، ایران ، armaghan_iza_2004@yahoo.com
2- گروه زیست‌شناسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
3- گروه اگروتکنولوژی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
چکیده:   (1148 مشاهده)
چکیده
زمینه و هدف: روغن کانولا به علت داشتن اسیدهای چرب غیر اشباع بالا، مستعد فساد اکسیداسیونی می­باشد. ﻳﻜﻲ از راه­ﻫـﺎی ﺟﻠـﻮﮔﻴﺮی از اﻛـﺴﻴﺪاﺳﻴﻮن روﻏـﻦﻫـﺎ و ﭼﺮﺑـﻲﻫـﺎ اﻓـﺰودن آﻧﺘـﻲاﻛـﺴﻴﺪانﻫـﺎ اﺳـﺖ، اﻣـﺎ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ اﻳنﻜـﻪ آﻧﺘﻲاﻛﺴﻴﺪانﻫﺎی سنتزی به علت امکان سمی و سرطان­زا بودن محدود شده است، بنابراین امروزه اسانس گیاهان دارویی و معطر به خاطر داشتن خاصیت آنتی­اکسیدانی به عنوان جایگزین آنتی­اکسیدان­های سنتزی در فرآورده­های غذایی مطرح می­باشند. گیاه همیشه بهار (Calendula officinalis L.) گونه­ای از تیره کاسنی است که کاربردهای متعددی در صنایع غذایی و دارویی دارد. هدف از این مطالعه تعیین و شناسایی ترکیبات اسانس گل همیشه بهار و مقایسه اثرات آنتی­اکسیدانی اسانس آن با بوتیل هیدروکسی تولوئن در پایداری روغن خوراکی کانولا بود.
 
روش بررسی: این یک مطالعه تجربی می‌باشد که در سال 1398 در دانشگاه نهاوند انجام گرفت. استخراج اسانس از گل­های همیشه بهار با استفاده از دستگاه کلونجر به روش تقطیر با آب انجام شد. جداسازی و شناسایی ترکیب­های متشکله اسانس با استفاده از دستگاه­های کروماتوگرافی گازی و گاز کروماتوگراف متصل شده به طیف­سنج جرمی صورت گرفت. سنجش میزان ترکیبات فنلی اسانس نیز با روش فولین ﺳـﯿﻮﮐﺎﻟﺘﻮ انجام شد. ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ آنتی‌اکسیدانی اسانس ﺑﺎ آزﻣﻮن­های ﻣﻬﺎر رادیﮑﺎلﻫﺎی آزاد دی‌ﻓﻨﯿﻞ‌ﭘﯿﮑﺮیﻞ‌ﻫﯿﺪرازیو بی رنگ شدن بتا کاروتن ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺎ آﻧﺘﯽاﮐﺴﯿﺪان ﺳﻨﺘﺰی ﺑﻮﺗﯿﻞ ﻫﯿﺪروﮐﺴﯽ ﺗﻮﻟﻮﺋﻦ (BHT) مقایسه شد. سپس اثر اسانس در چهار غلظت(100، 200، 400 و 800 پی­پی­ام) به روغن کانولا بدون آنتی­اکسیدان جهت تعیین فعالیت آنتی­اکسیدانی اضافه شد. هم‌چنین یک نمونه روغن بدون آنتی­اکسیدان(نمونه شاهد) و دو نمونه روغن حاوی 100 و 200 پی‌پی­ام آﻧﺘﯽاﮐﺴﯿﺪان  BHTنیز جهت مقایسه قدرت آنتی­اکسیدانی اسانس­ها تهیه گردید. نمونه­های روغن در دمای 60 درجه سانتی‌گراد طی 35 روز نگهداری شدند و عدد پراکسید، اسید تیوباربیتوریک، عدد اسیدی و عدد کربونیل هر هفته اندازه­گیری گردید. داده‌های آماری با استفاده از آزمون­های آماری چند دامنه­ای دانکن انجام شد.
 
یافته­ها: مهم­ترین ترکیبات موجود در اسانس گل همیشه بهار آلفاـ کادینول(52/49 درصد­)، گاماـ کادینن(35/15 درصد) و دلتاـ کادینن(36/8 درصد) بودند. مقدار ترکیبات فنولی برابر با 63/0±74/32 میلی­گرم اسید گالیک در گرم اسانس بود. میزان IC50 اسانس این گیاه 21/0±36/10 میکروگرم بر میلی­لیتر تعیین شد، در حالی که این پارامتر برای  BHT19/0±14/9 میکروگرم بر میلی­لیتر بود. غلظت800 پی­پی­ام اسانس گل همیشه بهار فعالیت آنتی­اکسیدانی بهتری نسبت به سایر غلظت­های اسانس نشان داد. هم‌چنین مشاهده شد که فعالیت آنتی­اکسیدانی با افزایش غلظت اسانس ارتباط مستقیم داشت. در بررسی خاصیت آنتی­اکسیدانی غلظت­های مختلف اسانس گل همیشه بهار در روغن کانولا مشخص شد، بالاترین فعالیت آنتی­اکسیدانی مربوط به نمونه روغن حاوی 800  پی­پی­ام اسانس بود که باBHT در غلظت 100 پی­پی­ام اختلافی معنی­داری نداشت(05/0p>).
 
نتیجه­گیری: اسانس گل همیشه بهار در غلظت 800 پی­پی­ام در روغن کانولا اثر آنتی­اکسیدانی داشته و می­تواند آنتی­اکسیدان طبیعی مناسبی به عنوان جایگزین برای آنتی­اکسیدان­های سنتزی در صنعت روغن باشد.
 
 
واژه‌های کلیدی: همیشه بهار، اسانس، فعالیت آنتی­اکسیدانی، روغن کانولا، آلفاـ کادینول
متن کامل [PDF 3205 kb]   (189 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: بیوشیمی
دریافت: 1399/2/2 | پذیرش: 1399/7/13 | انتشار: 1399/8/17
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA


XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Agha Alikhani M, Mirazi N, Agha Alikhani M. Identification of Marigold(Calendula officinalis L.) Essence Compositions and Comparison of It’s Antioxidant Effects with Butyl Hydroxy Toluene in the Stability of Canola Edible Oil. Armaghane danesh. 2020; 25 (5) :579-602
URL: http://armaghanj.yums.ac.ir/article-1-2777-fa.html

ایزدی زهرا، میرازی ناصر، آقاعلیخانی مجید. شناسایی ترکیبات اسانس گیاه دارویی همیشه بهار (Calendula officinalis L.) و مقایسه اثرات آنتی‌اکسیدانی اسانس آن با بوتیل هیدروکسی تولوئن در پایداری روغن خوراکی کانولا. ارمغان دانش. 1399; 25 (5) :579-602

URL: http://armaghanj.yums.ac.ir/article-1-2777-fa.html



دوره 25، شماره 5 - ( 8-1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها
ارمغان دانش Armaghane danesh
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 30 queries by YEKTAWEB 4312