Armaghane Danesh

fa آموزش تنظیم شناختی هیجان و تاثیر آن بر انعطاف پذیری شناختی و تنظیم هیجانات تحصیلی دانش آموزان با اختلال یادگیری Cognitive Emotion regulation training and its effect on cognitive flexibility and academic emotion regulation of students with specific learning disabilities روانشناسی Psychology پژوهشي Research زمینه:کودکان دارای ناتوانی‌های یادگیری خاص اغلب در مهارت‌های تنظیم هیجان و انعطاف‌پذیری شناختی با چالش‌هایی مواجه‌اند که می‌تواند عملکرد تحصیلی آن‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. در این راستا، مطالعه حاضر به بررسی این پرسش می‌پردازد که آیا آموزش تنظیم شناختی هیجانی می‌تواند بر بهبود انعطاف‌پذیری شناختی و تنظیم هیجان تحصیلی این دانش‌آموزان مؤثر باشد. هدف: هدف این پژوهش، بررسی اثربخشی مداخله‌ی آموزش تنظیم شناختی هیجانی بر انعطاف‌پذیری شناختی و تنظیم هیجان تحصیلی دانش‌آموزان ۹ تا ۱۲ ساله دارای اختلال یادگیری خاص بود. روش: این پژوهش با روش شبه‌آزمایشی و طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری، کلیه دانش‌آموزان ۹ تا ۱۲ ساله دارای اختلال یادگیری خاص در مراکز آموزش ویژه شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ بودند. نمونه ها شامل 30 دانش‌آموز دارای اختلالات یادگیری (۱۵ نفر در گروه آزمایش و ۱۵ نفر در گروه کنترل) به شیوه در دسترس انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه جایگزین شدند. گروه آزمایش تحت آموزش تنظیم شناختی هیجانی قرار گرفت و گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. در این مطالعه، از پرسشنامه هیجانات پکران و تست مرتب‌سازی کارت ویسکانسین (WCST)، استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل کواریانس و استفاده از نرم افزار SPSS ورژن 26 انجام شد. یافته‌ها: نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش تنظیم شناختی هیجان به‌طور معناداری هیجانات مثبت را افزایش (η²=.984، میانگین تفاوت 30.119) و هیجانات منفی را کاهش داده است. همچنین، آموزش منجر به بهبود انعطاف‌پذیری شناختی، شامل افزایش تعداد طبقات تکمیل‌شده (η²=.412) و پاسخ‌های سطح مفهومی (η²=.602)، و کاهش خطاهای شناختی (η²=.620) شد. این یافته‌ها، که با آماره‌های معنادار (p<.001) و اندازه‌های اثر بالا همراه بودند، پایدار بودن اثربخشی مداخله را در طول زمان تأیید می‌کنند. نتیجه‌گیری: این پژوهش نشان داد که آموزش تنظیم شناختی هیجان تأثیر معناداری بر بهبود تنظیم هیجان تحصیلی و انعطاف‌پذیری شناختی در دانش‌آموزان دارای ناتوانی‌های یادگیری خاص دارد. نتایج همچنین حاکی از این است که بهبودهای حاصل‌شده در هیجانات مثبت و کاهش هیجانات منفی، پایدار بوده و در مرحله پیگیری حفظ شده‌اند. این یافته‌ها از اثربخشی مداخله آموزشی در ارتقاء عملکرد تحصیلی و خودکارآمدی دانش‌آموزان حمایت می‌کند. Background: Children with specific learning disabilities often experience difficulties in emotion regulation and cognitive flexibility, which can negatively affect their academic performance. The present study examined whether training in cognitive emotion regulation could improve cognitive flexibility and academic emotion regulation in these students. Objective: The aim of this study was to investigate the effectiveness of cognitive emotion regulation training on cognitive flexibility and academic emotion regulation among 9–12‑year‑old students with specific learning disabilities. Methods: This study employed a quasi‑experimental design with a pretest–posttest and a control group. The statistical population consisted of all 9–12‑year‑old students with specific learning disabilities attending special education centers in Tehran during the 2024–2025 academic year. The sample included of 30 students with learning disabilities (15 in the experimental group and 15 in the control group) which were selected through convenience sampling and randomly assigned to two groups. The experimental group received cognitive emotion regulation training, while the control group received no intervention. Data were collected using the Pekrun Academic Emotions Questionnaire and the Wisconsin Card Sorting Test (WCST). Data analysis was conducted using analysis of covariance (ANCOVA) in SPSS version 26. Results: The ANCOVA results indicated that cognitive emotion regulation training significantly increased positive emotions (η² = .984, mean difference = 30.119) and reduced negative emotions. The intervention also improved cognitive flexibility, reflected in an increase in completed categories (η² = .412) and conceptual level responses (η² = .602), and a decrease in perseverative errors (η² = .620). These findings were statistically significant (p < .001) and demonstrated large effect sizes. Conclusion: The findings indicate that cognitive emotion regulation training significantly improves academic emotion regulation and cognitive flexibility in students with specific learning disabilities. The results also suggest that the increase in positive emotions and the reduction in negative emotions were maintained in the follow‑up, supporting the effectiveness of this intervention in enhancing students’ academic functioning and self‑efficacy. تنظیم شناختی هیجانی، انعطاف‌پذیری شناختی، تنظیم هیجان تحصیلی، ناتوانی‌های یادگیری خاص، عملکرد اجرایی Cognitive Emotion Regulation, Cognitive Flexibility, Academic Emotional Regulation, Specific Learning Disabilities, Executive Functions 0 0 http://armaghanj.yums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3047-2&slc_lang=fa&sid=1 Atefeh Mohammadi عاطفه محمدی mohammadiatefeh246@gmail.com 100319475328460033307 100319475328460033307 No Narges Adibsereshki نرگس ادیب سرشکی na.adib@uswr.ac.ir 100319475328460033308 100319475328460033308 Yes Razieh Bidhendi Yarandi راضیه بیدهندی razi_bidhendi@yahoo.com 100319475328460033309 100319475328460033309 No Ali Aghaziarati علی آقازیارتی a.aghaziarati@cfu.ac.ir 100319475328460033310 100319475328460033310 No